GLI en nieuwe medicatie de oplossing voor obesitas?

Door Rob Gonera, endocrinoloog uit het Wilhelmina Ziekenhuis Assen

Rob Gonera, endocrinoloog uit het Wilhelmina Ziekenhuis Assen deelt zijn visie op het behandelen van obesitas. Naast de gecombineerde leefstijl interventie (GLI) zijn er een aantal veelbelovende geneesmiddelen op de markt. Helaas worden deze nog niet vergoed door de zorgverzekeraar en daar moet snel verandering in komen volgens Gonera. Obesitas is namelijk een zeer complexe en hardnekkige ziekte dat veel gezondheidsproblemen veroorzaakt. Vooral tijdens de pandemie is het belangrijk om obesitas te behandelen en dat kan niet snel genoeg gebeuren volgens Gonera.

 

Obesitas veroorzaakt veel gezondheidsproblemen

Obesitas is een chronische ziekte waarbij de mate van vetstapeling in het lichaam aanleiding geeft tot gezondheidsproblemen. We spreken van obesitas bij een BMI tussen de 30 en 39,9 kg/m2. Bij een BMI hoger dan 40 kg/m2 spreken we van morbide obesitas. Helaas neemt het aantal mensen met obesitas in Nederland de laatste jaren flink toe. Momenteel heeft 1 op de 6 mensen obesitas en de helft heeft overgewicht. Dat gaat gepaard met een verhoogde kans op diverse ziektebeelden als:

  • Suikerziekte
  • Hart- en vaatziekten
  • Slaapapneu
  • Kwaadaardige ziekten
  • Onvruchtbaarheid
  • Trombose
  • Depressieve klachten

 

De complexiteit van obesitas

De oorzaak van obesitas ontstaat door een disbalans tussen energie inname en verbruik in combinatie met diverse omgevings- en biologische factoren. Door allerlei hormonale veranderingen die in het lichaam optreden bij obesitas is het moeilijk om af te vallen en om het bereikte gewichtsverlies te behouden. Zodra iemand afvalt neemt het hongergevoel toe. Het verzadigingsgevoel en de verbranding nemen af. Deze fenomenen werken het gewichtsverlies en behoud hiervan tegen en zijn er mede voor verantwoordelijk dat de lange termijn effecten van alle diëten en begeleidingstrajecten te wensen overlaten. 

Gecombineerde Leefstijl Interventie (GLI)

In Nederland hebben we met elkaar afgesproken dat iemand met obesitas in aanmerking komt voor de gecombineerde leefstijl interventie (GLI). Deze begeleiding valt onder de basisverzekering en is op drie pijlers gebouwd:

  1. Gezonde voeding en het aanleren van gezonde gewoontes.
  2. Gezond bewegen conform de richtlijn Gezond Bewegen en hoe dit in te passen in het dagelijkse bestaan.
  3. Het realiseren van de gedragsverandering die nodig is om een gezonde leefstijl te verwerven en te behouden.

Het programma bestaat uit een behandelfase gericht op gewichtsverlies (12 maanden), gevolgd door een onderhoudsfase gericht op gewichtsbehoud (12 maanden). Bij de GLI-plus (een intensievere vorm van de GLI) is nog een 4de  pijler toegevoegd: de cognitieve gedragstherapie. We zien dat het gemiddelde gewichtsverlies van de GLI rond de 5% bedraagt. Dat lijkt niet veel, maar vanaf 5% gewichtsreductie treden er al veel positieve effecten op in het lichaam.

 

Veelbelovende medicatie

Momenteel zijn er ook een aantal veelbelovende geneesmiddelen op de markt die een aanzienlijk gewichtsverlies  kunnen geven.  Het gemiddelde gewichtsverlies van deze middelen bedraagt tussen de 3-10%. Als ze gecombineerd worden met intensieve gedragstherapie loopt het gewichtsverlies zelfs op tot 7-14%. Deze geneesmiddelen zorgen ervoor dat het hongergevoel afneemt en het verzadingsgevoel toeneemt. Een geneesmiddel heeft ook nog een positief effect op de verbranding.  Helaas worden deze middelen nog niet vergoed door de zorgverzekeraar. Ze kosten rond de 100 tot 150 euro per maand.

 

Vergoeding

Ik pleit voor een snelle vergoeding van deze geneesmiddelen omdat ze een belangrijke rol kunnen spelen in de strijd tegen obesitas.  Vooral in deze Corona tijd is een afname van het gewicht van mensen met obesitas essentieel. De afweer zal toenemen en het effect van vaccins bij obesitas zal waarschijnlijk groter worden. Het is wel van belang dat deze middelen met beleid worden ingezet. Er moet zeker geen wildgroei in het voorschrijven hiervan ontstaan. Ze zullen ingebed moeten worden in een leefstijlprogramma. Bij onvoldoende respons op het begeleidingstraject kan de behandelaar samen met de cliënt een geneesmiddel inzetten dat het beste bij hem of haar past. Op deze manier kunnen we meer gewichtsverlies bereiken en het behoud hiervan verlengen.

 

 

Rob Gonera.

 

Lees ook: Minister van Voeding door Rob Gonera